Psychologia polityki WSE-PO-PSP
Przedmiot „Psychologia polityki" prezentuje interdyscyplinarne ujęcie zachowań politycznych, łącząc perspektywę psychologii społecznej i poznawczej z analizą procesów politycznych. W toku zajęć studenci poznają podstawowe pojęcia i podejścia psychologii polityki, a następnie analizują mechanizmy podejmowania decyzji politycznych (indywidualnych i grupowych), w tym rolę emocji, heurystyk i błędów poznawczych, motywacji, tożsamości oraz wpływu kontekstu kulturowego i religijnego na zachowania zbiorowe. Istotną część kursu stanowi komunikacja polityczna, ze szczególnym uwzględnieniem komunikacji niewerbalnej (mimika, pantomimika, proksemika, wokalizacja), oraz zagadnienia osobowości politycznej i typologii przywództwa.
|
W cyklu 2025/26_L:
J.w. |
Dyscyplina naukowa, do której odnoszą się efekty uczenia się
E-Learning
Grupa przedmiotów ogólnouczenianych
W cyklu 2020/21_Z: nie dotyczy | W cyklu 2021/22_Z: PO/S2 - obszar nauk społecznych - II stopień | W cyklu 2022/23_Z: nie dotyczy | W cyklu 2023/24_Z: nie dotyczy | W cyklu 2024/25_Z: nie dotyczy | W cyklu 2025/26_L: nie dotyczy | W cyklu 2026/27_Z: nie dotyczy |
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2021/22_Z: | W cyklu 2026/27_Z: | W cyklu 2023/24_Z: | W cyklu 2025/26_L: | W cyklu 2022/23_Z: | W cyklu 2020/21_Z: | W cyklu 2024/25_Z: |
Opis nakładu pracy studenta w ECTS
W cyklu 2022/23_Z: Nakład pracy studenta:
Uczestnictwo w zajęciach - 30 h
Wyszukiwanie informacji - 15 h
Lektura zadanych tekstów - 10 h
Aktywne uczestnictwo w zajęciach - 15 h
Konsultacje i egzamin: 5 godz.
SUMA GODZIN: 75 = 3 ECTS, w tym w kontakcie bezpośrednim z Nauczycielem Akademickim – 35 godz. (1,2 ECTS)
| W cyklu 2023/24_Z: Nakład pracy studenta:
Uczestnictwo w zajęciach - 30 h
Wyszukiwanie informacji - 15 h
Lektura zadanych tekstów - 10 h
Aktywne uczestnictwo w zajęciach - 15 h
Konsultacje i egzamin: 5 godz.
SUMA GODZIN: 75 = 3 ECTS, w tym w kontakcie bezpośrednim z Nauczycielem Akademickim – 35 godz. (1,2 ECTS)
| W cyklu 2024/25_Z: Nakład pracy studenta:
Uczestnictwo w zajęciach - 30 h
Wyszukiwanie informacji - 15 h
Lektura zadanych tekstów - 10 h
Aktywne uczestnictwo w zajęciach - 15 h
Konsultacje i egzamin: 5 godz.
SUMA GODZIN: 75 = 3 ECTS, w tym w kontakcie bezpośrednim z Nauczycielem Akademickim – 35 godz. (1,2 ECTS) | W cyklu 2025/26_L: Kontakt z prowadzącym (bezpośredni): udział w zajęciach – 30 godzin (razem: 30). Dodatkowo przewidziano udział w zaliczeniach poza zajęciami w formie egzaminu/testu – 3 godziny oraz udział w konsultacjach – 2 godziny (razem kontakt: 35 godzin, ok. 1,2 ECTS). Praca własna obejmuje: wyszukiwanie informacji – 15 godzin, lekturę zadanych tekstów – 10 godzin oraz przygotowanie do zajęć i aktywne uczestnictwo (notatki, analiza przykładów) – 15 godzin (razem praca własna: 40 godzin). Podsumowanie: łączny nakład pracy studenta wynosi 75 godzin, co odpowiada ok. 3 ECTS.
| W cyklu 2026/27_Z: Nakład pracy przeciętnego studenta (1 ECTS = 25 godz.):
Praca w bezpośrednim kontakcie z nauczycielem akademickim:
- udział w zajęciach: 30 godz.
- udział w konsultacjach (dyżur, uzgodnienie wyboru lektur): 3 godz.
- udział w egzaminie ustnym: 1 godz.
Razem: 34 godz. (ok. 1,4 ECTS)
Praca własna:
- lektura wybranych tekstów z wykazu literatury dostępnej online: 22 godz.
- przygotowanie do zajęć: notatki, analiza przykładów, przygotowanie do dyskusji: 9 godz.
- przygotowanie do egzaminu ustnego: 10 godz.
Razem: 41 godz.
SUMA GODZIN: 75 = 3 ECTS, w tym w bezpośrednim kontakcie z nauczycielem akademickim 34 godz. |
Poziom przedmiotu
Punkty ECTS
Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się
Typ przedmiotu
Wymagania wstępne
Efekty uczenia się
Wiedza:
EW1 (P2_W07) – Student wyjaśnia rolę człowieka w społeczeństwie oraz identyfikuje uwarunkowania i formy urzeczywistniania podmiotowości człowieka w życiu politycznym. (tematy 2, 8, 9, 10)
EW2 (P2_W07) – Student charakteryzuje typy osobowości politycznej i typologie przywództwa oraz wyjaśnia psychologiczne mechanizmy decydowania politycznego, w tym rolę emocji, motywacji, heurystyk i błędów poznawczych. (tematy 3, 4, 5, 8, 9, 15)
EW3 (P2_W05) – Student charakteryzuje rodzaje więzi społecznych oraz prawidłowości nimi rządzące z perspektywy procesów politycznych. (tematy 10, 11, 12, 13)
EW4 (P2_W05) – Student wyjaśnia mechanizmy tworzenia więzi społecznych, w szczególności proces ich instytucjonalizacji i zmiany, oraz odnosi je do zachowań zbiorowych w kontekście kulturowym i religijnym. (tematy 11, 12, 13, 14)
Umiejętności:
EU1 (P2_U01) – Student obserwuje i analizuje zjawiska życia publicznego na materiale źródłowym (fragmenty debat, przemówień, decyzji kryzysowych), wskazując działające w nich mechanizmy psychologiczne. (tematy 6, 7, 14, 15)
EU2 (P2_U01) – Student ocenia zjawiska życia publicznego, ustala kryteria oceny i argumentuje własne stanowisko z odwołaniem do literatury przedmiotu. (tematy 1–15)
EU3 (P2_U01) – Student rozpoznaje granice wyjaśnień neuropsychologicznych w analizie zachowań politycznych i wskazuje uproszczenia neuroredukcjonistyczne w cudzych oraz własnych interpretacjach. (tematy 2, 15)
Kryteria oceniania
Na ocenę bardzo dobrą (5,0) Student:
samodzielnie identyfikuje wszystkie omawiane uwarunkowania i formy urzeczywistniania podmiotowości człowieka w życiu politycznym (EW1); charakteryzuje wszystkie omawiane typy osobowości politycznej i typologie przywództwa oraz trafnie wyjaśnia psychologiczne mechanizmy decydowania, w tym rolę emocji, heurystyk i błędów poznawczych (EW2); nazywa i porównuje rodzaje więzi społecznych oraz samodzielnie analizuje rządzące nimi prawidłowości z perspektywy procesów politycznych (EW3); wyjaśnia, klasyfikuje i ocenia mechanizmy tworzenia więzi, w szczególności ich instytucjonalizację i zmianę, i odnosi je do kontekstu kulturowego i religijnego (EW4); samodzielnie analizuje materiał źródłowy, wskazując działające mechanizmy psychologiczne (EU1); ustala kryteria oceny i argumentuje stanowisko, funkcjonalnie korzystając z literatury przedmiotu (EU2); precyzyjnie wskazuje granice wyjaśnień neuropsychologicznych (EU3).
Na ocenę dobrą (4,0) Student:
identyfikuje większość omawianych uwarunkowań podmiotowości politycznej (EW1) i charakteryzuje większość typów osobowości politycznej oraz mechanizmów decydowania (EW2); nazywa większość rodzajów więzi społecznych i analizuje rządzące nimi prawidłowości (EW3); wyjaśnia wybrane mechanizmy ich tworzenia i zmiany (EW4); analizuje materiał źródłowy, lecz identyfikacja mechanizmów jest niepełna (EU1); argumentuje stanowisko, korzystając z literatury przedmiotu (EU2); rozpoznaje ograniczenia wyjaśnień neuropsychologicznych, a uzasadnienie wymaga uzupełnienia (EU3).
Na ocenę dostateczną (3,0) Student:
identyfikuje podstawowe uwarunkowania podmiotowości politycznej (EW1) i wymienia główne typy osobowości politycznej oraz mechanizmy decydowania (EW2); nazywa niektóre rodzaje więzi społecznych i analizuje podstawowe prawidłowości (EW3); wyjaśnia podstawowe mechanizmy ich tworzenia (EW4); analizuje materiał źródłowy w podstawowym zakresie (EU1); formułuje stanowisko, lecz argumentacja jest powierzchowna (EU2); rozpoznaje istnienie ograniczeń wyjaśnień neuropsychologicznych, lecz ich nie precyzuje (EU3).
Na ocenę niedostateczną (2,0) Student:
nie osiągnął któregokolwiek z efektów EW1–EW4 lub EU1–EU3, w szczególności nie odróżnia rodzajów więzi społecznych od mechanizmów ich tworzenia, nie rozpoznaje mechanizmów psychologicznych w podanym materiale źródłowym albo nie potrafi uzasadnić własnej oceny zjawiska.
Oceny 4,5 i 3,5 odpowiadają osiągnięciom pośrednim między opisanymi wyżej poziomami.
Praktyki zawodowe
Nie dotyczy.
Literatura
Literatura podstawowa
1. Cwalina W., Falkowski A., Marketing polityczny: perspektywa psychologiczna, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2006. — Biblioteka UKSW
2. Dalton R.J., Klingemann H.-D. (red.), Zachowania polityczne, t. 1, red. nauk. wyd. pol. R. Markowski, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2010. — Biblioteka UKSW (tylko t. 1)
3. Heywood A., Ideologie polityczne. Wprowadzenie, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008. — Biblioteka UKSW
4. Maliszewski N., Jak zaprogramować wyborcę?, Difin, Warszawa 2008. — Biblioteka UKSW
5. Sears D.O., Huddy L., Jervis R. (red.), Psychologia polityczna, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2008. — Biblioteka UKSW
6. Skarżyńska K., Człowiek a polityka. Zarys psychologii politycznej, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2005. — Biblioteka UKSW]
7. Adorno T.W., Osobowość autorytarna, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2010. — Biblioteka UKSW
8. Post J.M. (red.), The Psychological Assessment of Political Leaders, University of Michigan Press, Ann Arbor 2005 (zwłaszcza rozdz. M.G. Hermann o analizie cech przywódczych). — Biblioteka UKSW
9. Schreiber D., „Neuropolitics: Twenty years later”, Politics and the Life Sciences 2017, 36(2), s. 114–131, DOI 10.1017/pls.2017.25. Wersja autorska przyjęta do druku jest online: hdl.handle.net/10871/31979
10. Haslam S.A., Reicher S.D., „Rethinking the Psychology of Leadership: From Personal Identity to Social Identity”, Dædalus 2016, 145(3), s. 21–34, DOI 10.1162/DAED_a_00394. Wersja autorska przyjęta do druku jest online: hdl.handle.net/10023/8707
Literatura uzupełniająca
1. Bodio T. (red.), Przywództwo polityczne, Elipsa, Warszawa 2001 („Studia Politologiczne”, vol. 5). — Biblioteka UKSW
2. Brzezińska M.M., „«Gołąb» i «jastrząb», czyli przywództwo i decydowanie polityczne kobiet i mężczyzn”, w: K. Uklańska, O.A. Kotowska-Wójcik (red.), Kobiece i męskie konteksty życia, Wydawnictwo Rys, Poznań 2020, s. 151–164. — Biblioteka UKSW
3. Pietraś Z.J., Decydowanie polityczne, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa–Kraków 1998. — Biblioteka UKSW
4. Fromm E., Ucieczka od wolności, przedm. E. Wnuk-Lipiński, Czytelnik, Warszawa 1999. — Biblioteka UKSW
5. Koralewicz J., Autorytaryzm, lęk, konformizm, Wydawnictwo Naukowe Scholar – Collegium Civitas Press, Warszawa 2008. — Biblioteka UKSW
6. Korzeniowski K., Polska paranoja polityczna. Źródła, mechanizmy i konsekwencje spiskowego myślenia o polityce, Wydawnictwo Instytutu Psychologii PAN, Warszawa 2010. — Biblioteka UKSW
7. Nelson T.D., Psychologia uprzedzeń, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2003. — Biblioteka UKSW
8. Bulska D., Winiewski M., Bilewicz M. (red.), Uprzedzenia w Polsce. Postawy a ideologia polityczna, Wydawnictwo Liberi Libri, Warszawa 2024, DOI 10.47943/lib.9788363487645. — online, CC BY 4.0
9. Rutkowski P., Ziółkowski J., „Neuropolityka – geneza, założenia, perspektywy rozwoju”, Teoria Polityki 2021, nr 5, s. 37–54, DOI 10.4467/25440845TP.21.004.13784. — online
|
W cyklu 2025/26_L:
J.w. |
Uwagi
|
W cyklu 2025/26_L:
Brak |
W cyklu 2026/27_Z:
Studenci z niepełnosprawnościami oraz studenci w szczególnej sytuacji zdrowotnej mogą korzystać z dostosowania formy udziału w zajęciach i formy egzaminu na zasadach określonych w Regulaminie studiów UKSW, w porozumieniu z Centrum Wsparcia Studenta. |
Więcej informacji
Więcej informacji o poziomie przedmiotu, roku studiów (i/lub semestrze) w którym się odbywa, o rodzaju i liczbie godzin zajęć - szukaj w planach studiów odpowiednich programów. Ten przedmiot jest związany z programami:
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: