Prawo UE - instytucje WP-ADZ-1-PUEI
Wykład stanowi prezentację podstawowych informacji dotyczących UE, jej struktury instytucjonalnej i prawa. Wśród omawianych zagadnień należy wymienić kompetencje UE, źródła prawa UE i procedury jego stanowienia, kontroli legalności i stosowania.
Przedmiotem wykładu jest również administracyjny wymiar działania UE i związane z tym zagadnienia, takie jak administracja bezpośrednia i pośrednia, akty administracyjne UE, procedury administracyjne na poziomie UE i towarzyszące im gwarancje proceduralne.
Odrębną część wykładu stanowią szeroko pojęte relacje między UE a jej państwami członkowskimi. W szczególności omawiane są takie zagadnienia jak akcesja/wystąpienie państwa członkowskiego, obowiązki państw członkowskich w zakresie wykonywania prawa UE, zasada lojalnej współpracy, kontrola przestrzegania prawa UE przez państwa członkowskie oraz zasady stosowania prawa UE przez organy krajowe).
|
W cyklu 2026/27_Z:
1. Wprowadzenie 1.1. Rys historyczny UE (rozwój instytucjonalny, kompetencyjny i terytorialny) 1.2. Charakter i struktura UE 1.3. Administracyjny wymiar funkcjonowania UE 1.3.1. Administracja bezpośrednia, pośrednia i wspólna 1.3.2. Unia Europejska a władztwo administracyjne 2. Struktura instytucjonalna UE 2.1. Instytucje (skład, organizacja, funkcje) 2.1.1. Parlament Europejski 2.1.2. Rada Europejska 2.1.3. Rada UE 2.1.4. Komisja Europejska 2.1.5. Trybunał Sprawiedliwości 2.1.6. Europejski Bank Centralny 2.1.7. Trybunał Obrachunkowy 2.2. Agencje i inne jednostki organizacyjne UE 3. Kompetencje UE 3.1. Zasada przyznania, kompetencje dorozumiane, klauzula elastyczności 3.2. Rodzaje i kompetencji Unii 3.3. Zasada pomocniczości (zakres obowiązywania, treść, kontrola poszanowania) 3.4. Zasada proporcjonalności 4. Prawo UE 4.1. Źródła prawa UE 4.1.1. Prawo pierwotne 4.1.2. Rozporządzenia, dyrektywy, decyzje, akty niewiążące 4.1.3. Akty ustawodawcze, delegowane, wykonawcze, bezprzymiotnikowe 4.1.4. Prawo międzynarodowe wiążące UE 4.1.5. Zasady ogólne prawa UE 4.2. Wykładnia prawa UE 4.2.1. Autonomia języka prawnego UE 4.2.2. Procedura prejudycjalna 5. Tworzenie prawa UE 5.1. Procedury zmiany Traktatów 5.2. Procedury ustawodawcze 5.3. Komitologia 6. Postępowanie administracyjne przed organami UE 6.1. Wszczęcie, formy, udział zainteresowanych podmiotów 6.2. Prawo do dobrej administracji 6.3. Złożone procedury administracyjne 6.4. Zagadnienie kodyfikacji procedury administracyjnej na poziomie UE 7. Sądowa kontrola legalności aktów UE 7.1. Skargi na podstawie art. 263, 265 i 268 (legitymacja procesowa, dopuszczalne zarzuty, skutki wyroku) 7.2. Pytanie prejudycjalne dotyczące ważności 7.3. Zagadnienie kontroli kompetencji uznaniowych 8. UE a państwa członkowskie 8.1. Akcesja/wystąpienie 8.2. Obowiązki państw członkowskich w zakresie wykonywania prawa UE, zasada lojalnej współpracy 8.3. Kontrola przestrzegania prawa UE przez państwa członkowskie 8.3.1. Mechanizmy na poziomie UE (zawieszenie uprawnień państwa członkowskiego (art. 7 TUE), skargi do TS, instrumenty z zakresu koordynacji polityki gospodarczej (art. 126 TfUE), korekty finansowe, wstrzymanie wypłat z Funduszu Spójności, rozporządzenie w sprawie ogólnego systemu warunkowości służącego ochronie budżetu Unii) 8.3.2. Mechanizmy na poziomie państw członkowskich (odpowiedzialność odszkodowawcza, skutek bezpośredni) 8.4. Stosowanie prawa UE przez organy krajowe 8.4.1. Obowiązek wykładni prawa krajowego zgodnie z prawem UE 8.4.2. Pierwszeństwo prawa UE (z perspektywy prawa UE i prawa polskiego) 8.4.3. Skutek bezpośredni 8.4.4. Odpowiedzialność odszkodowawcza za naruszenie prawa UE 8.4.5. Autonomia proceduralna, zasady skuteczności i równoważności |
E-Learning
Grupa przedmiotów ogólnouczenianych
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2023/24_Z: | W cyklu 2025/26_Z: | W cyklu 2022/23_Z: | W cyklu 2021/22_Z: | W cyklu 2024/25_Z: | W cyklu 2026/27_Z: |
Opis nakładu pracy studenta w ECTS
Poziom przedmiotu
Punkty ECTS
Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się
Typ przedmiotu
Wymagania wstępne
Efekty uczenia się
AD1_W02: student poznaje podstawową terminologię z zakresu prawa UE; wymienia zasadnicze procedury przyjmowania aktów prawnych UE i procedury kontroli ich legalności;
AD1_W03: student zna system instytucjonalny UE, a także relacje między prawem UE a prawem krajowym;
AD1_W04: student zna reguły ochrony wynikających z prawa UE uprawnień jednostki, zarówno przed organami krajowymi, jak i unijnymi;
AD1_W05: student zna źródła prawa UE i specyfikę jego interpretacji; potrafi odnaleźć wymagane akty prawa UE lub ich projekty, orzecznictwo sądów unijnych oraz inne akty urzędowe UE; potrafi ocenić, czy dane zagadnienie regulowane przez prawo krajowe jest objęte prawem UE.
Opis ECTS:
wykład: 32 godz.
praca własna: 30 godz.
= 2 ECTS
Kryteria oceniania
AD1_W02:
student nie opanował podstawowej terminologii z zakresu prawa UE, nie potrafi scharakteryzować zasadniczych procedur przyjmowania aktów prawnych UE i procedur kontroli ich legalności = ocena niedostateczna
student opanował podstawową terminologię z zakresu prawa UE w ograniczonym zakresie, potrafi scharakteryzować zasadnicze procedury przyjmowania aktów prawnych UE i procedur kontroli ich legalności w podstawowym stopniu = ocena dostateczna
student opanował podstawową terminologię z zakresu prawa UE w na dobrym poziomie, potrafi prawidłowo scharakteryzować zasadnicze procedury przyjmowania aktów prawnych UE i procedur kontroli ich legalności = ocena dobra
student opanował podstawową terminologię z zakresu prawa UE w na bardzo dobrym poziomie, potrafi szczegółowo scharakteryzować zasadnicze procedury przyjmowania aktów prawnych UE i procedur kontroli ich legalności = ocena bardzo dobra
AD1_W03:
student nie jest w stanie scharakteryzować systemu instytucjonalnego UE ani relacji między prawem UE a prawem krajowym = ocena niedostateczna
student potrafi wskazać najważniejsze cechy instytucji UE a także posiada podstawowe informacje na temat relacji między prawem UE a prawem krajowym = ocena dostateczna
student potrafi omówić skład, funkcje i sposób działania instytucji UE a także potrafi wyjaśnić relacje między prawem UE a prawem krajowym w świetle orzecznictwa TSUE oraz TK = ocena dobra
student potrafi szczegółowo omówić skład, funkcje i sposób działania instytucji UE a także potrafi w sposób pogłębiony wyjaśnić relacje między prawem UE a prawem krajowym w świetle orzecznictwa TSUE oraz TK = ocena bardzo dobra
AD1_W04:
student nie zna reguł ochrony wynikających z prawa UE uprawnień jednostki przed organami krajowymi, jak i unijnymi = ocena niedostateczna
student w ograniczonym stopniu zna reguły ochrony wynikających z prawa UE uprawnień jednostki, zarówno przed organami krajowymi, jak i unijnymi = ocena dostateczna
student w wystarczającym stopniu zna reguły ochrony wynikających z prawa UE uprawnień jednostki, zarówno przed organami krajowymi, jak i unijnymi = ocena dobra
student w szczegółowym stopniu zna reguły ochrony wynikających z prawa UE uprawnień jednostki, zarówno przed organami krajowymi, jak i unijnymi = ocena bardzo dobra
AD1_W05:
student w minimalnym stopniu zna źródła prawa UE i specyfikę jego interpretacji; nie potrafi odnaleźć wymaganych wersji aktów prawa UE lub ich projektów, orzeczeń sądów unijnych oraz innych aktów urzędowych UE w bazach danych; nie wie jak stwierdzić, czy dane zagadnienie regulowane przez prawo krajowe jest objęte prawem UE = ocena niedostateczna
student w ograniczonym potrafi scharakteryzować źródła prawa UE i specyfikę jego interpretacji; ma problemy z odnalezieniem wymaganych wersji aktów prawa UE lub ich projektów, orzeczeń sądów unijnych oraz innych aktów urzędowych UE w bazach danych; ma problemy z ustaleniem, czy dane zagadnienie regulowane przez prawo krajowe jest objęte prawem UE = ocena dostateczna
student potrafi scharakteryzować źródła prawa UE i specyfikę jego interpretacji; umie odnaleźć wymagane wersje aktów prawa UE lub ich projektów, orzeczeń sądów unijnych oraz innych aktów urzędowych UE w bazach danych; daje sobie radę z ustaleniem, czy dane zagadnienie regulowane przez prawo krajowe jest objęte prawem UE = ocena dobra
student szczegółowo potrafi scharakteryzować źródła prawa UE i specyfikę jego interpretacji; umie odnaleźć wymagane wersje aktów prawa UE lub ich projektów, orzeczeń sądów unijnych oraz innych aktów urzędowych UE w bazach danych z wykorzystaniem zaawansowanych kryteriów wyszukiwania; potrafi ustalić, czy dane zagadnienie regulowane przez prawo krajowe jest objęte prawem UE = ocena bardzo dobra
Egzamin testowy (wszystkie efekty kształcenia).
Kryteria oceny testu:
50-59% = 3
60-69% = 3+
70-79% = 4
80-89% = 4+
90-100% = 5
Literatura
Źródła podstawowe:
1. Traktat o UE + Traktat o funkcjonowaniu UE;
2. Bazy http://www.curia.eu , http://orzeczenia.nsa.gov.pl/, http://www.eurlex.eu;
3. Materiały (akty prawne, orzecznictwo, literatura uzupełniająca) przesyłane przez prowadzącego;
4. Prawo instytucjonalne Unii Europejskiej, Maria Magdalena Kenig Witkowska (red.), Adam Łazowski, Rudolf Ostrihansky - w miarę możliwości najbardziej aktualne wydanie.
Źródła uzupełniające
1. PODSTAWY I źRÓDŁA PRAWA UNII EUROPEJSKIEJ TOM 1, RED.STANISŁAW BIERNAT, C.H.BECK 2020 (dostępne w bazie Legalis);
2.. Sądowa kontrola legalności aktów administracyjnych Unii Europejskiej, Marek Jaśkowski, Wolters Kluwer 2015/2016 (dostępne w bazie Lex);
3. EU administrative law. Paul Craig;
4. EU procedural law, Koen Lenaerts, Ignace Maselis, Kathleen Gutman ; ed. by Janek Tomasz Nowak.
|
W cyklu 2026/27_Z:
Źródła podstawowe: 1. Traktat o UE + Traktat o funkcjonowaniu UE; 2. Bazy http://www.curia.eu , http://orzeczenia.nsa.gov.pl/, http://www.eurlex.eu; 3. Materiały (akty prawne, orzecznictwo, literatura uzupełniająca) przesyłane przez prowadzącego; 4. Prawo instytucjonalne Unii Europejskiej, Maria Magdalena Kenig Witkowska (red.), Adam Łazowski, Rudolf Ostrihansky - w miarę możliwości najbardziej aktualne wydanie. Źródła uzupełniające 1. PODSTAWY I źRÓDŁA PRAWA UNII EUROPEJSKIEJ TOM 1, RED.STANISŁAW BIERNAT, C.H.BECK 2020 (dostępne w bazie Legalis); 3.. Sądowa kontrola legalności aktów administracyjnych Unii Europejskiej, Marek Jaśkowski, Wolters Kluwer 2015/2016 (dostępne w bazie Lex); 4. EU administrative law. Paul Craig; 5. EU procedural law, Koen Lenaerts, Ignace Maselis, Kathleen Gutman ; ed. by Janek Tomasz Nowak. |
Więcej informacji
Więcej informacji o poziomie przedmiotu, roku studiów (i/lub semestrze) w którym się odbywa, o rodzaju i liczbie godzin zajęć - szukaj w planach studiów odpowiednich programów. Ten przedmiot jest związany z programami:
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: