Profilaktyka społeczna z metodyką WNP-PE-PSM-MGR

Celem przedmiotu jest zapoznanie się ze sposobami zapobiegania pojawieniu się w przestrzeni prywatnej i publicznej (rodziny, szkoły, podwórka) zjawisk niepożądanych społecznie. Mogą to być bardziej znane dewiacje i patologie społeczne, ale i zupełnie nowe zjawiska o charakterze wczesnoobjawowym. Przedmiot wykładu to również analiza wskaźników wybranych zachowań ryzykownych dzieci i młodzieży, ich możliwych konsekwencji społecznych oraz poznanie sposobów uświadamiania społeczeństwa o grożących mu patologiach. Dobór treści spotkań wynika z przyjęcia „współczesnego modelu zajęć profilaktycznych”, w którym akcentuje się rolę kompetencji psychospołecznych uczniów, (np. wsparcie rówieśnicze) jako kluczowych w radzeniu sobie ze stanami zagrażającymi patologiami. Studenci zapoznani zostają z typologią działań profilaktycznych (pobudzanie aktywności pożądanych i hamowanie niepożądanych) oraz poznają poziomy działania profilaktycznego, ze szczególnym uwzględnieniem dwóch pierwszych poziomów oddziaływania, zwanych kolejno: 1) uniwersalnym oraz 2) selektywnym. Poznają również rodzaje programów profilaktycznych (informacyjnego, afektywnej edukacji, kompetencji społecznej, wczesnej interwencji, alternatywnego) oraz sposoby ich redagowania.

Grupa przedmiotów ogólnouczenianych

nie dotyczy

Koordynatorzy przedmiotu

Michał Paluch

Opis nakładu pracy studenta w ECTS

1. Praca podczas zajęć = 25% 2. Praca własna - czytanie literatury 25% 3. Przygotowanie pracy zaliczeniowej 50%

Poziom przedmiotu

podstawowy

Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się

NP2_W04 Absolwent zna i rozumie normy, procedury postępowania, zasady pracy i dobre praktyki stosowane w działalności pedagogicznej, a także teorię dotyczącą zjawisk, zagadnień, problemów w szczególności w pogłębionym zakresie w obszarze opieki oraz resocjalizacji NP2_W12 Absolwent zna i rozumie założenia wsparcia, pomocy psychologiczno-pedagogicznej wobec osób, które doświadczają różnych trudności w rozwoju i funkcjonowaniu społecznym oraz posiadają zróżnicowane potrzeby edukacyjne, opiekuńcze i wychowawcze wymagające dostosowania organizacji procesu kształcenia i wychowania oraz alternatywnych form edukacji a także działań o charakterze wspierającym, kompensacyjnym, profilaktycznym czy ratowniczym NP2_W16 Absolwent zna i rozumie potrzebę dbania o zdrowie i środowisko, prowadzenia działań adaptacyjnych, edukacyjnych, profilaktycznych, wspierających, odpowiadających na potrzeby zmieniających się warunków życia i edukacji NP2_U01 Absolwent potrafi wykorzystywać i integrować wiedzę teoretyczną z zakresu pedagogiki oraz powiązanych z nią dyscyplin w celu analizy złożonych problemów edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych, obserwować sytuacje i zdarzenia pedagogiczne, procesy rozwojowe dzieci i młodzieży, zachowania społeczne, analizować je oraz proponować rozwiązania problemów i wsparcie zachowując dyrektywy metodyczne NP2_U11 Absolwent potrafi projektować i realizować programy wychowawczo-profilaktyczne skierowane do uczniów, ich rodziców lub opiekunów i nauczycieli; podejmować działania profilaktyczne, wspierające i wspomagające dostosowane do zdiagnozowanych potrzeb jednostek i grup oraz zróżnicowanych potrzeb edukacyjnych uczniów NP2_U13 Absolwent potrafi promować zdrowy styl życia, wskazywać zaburzenia i nieprawidłowości w funkcjonowaniu organizmu oraz udzielić pierwszej pomocy

Typ przedmiotu

obowiązkowy

Wymagania wstępne

Brak

Efekty uczenia się

NP2_W04: Student omawia dobre praktyki stosowane w działalności profilaktycznej, odnosi się do ich założeń teoretycznych oraz wskazuje na źródła zjawisk i problemów społecznych możliwych do wystąpienia w niedalekiej przyszłości.

NP2_W12 i NP2_W16: Student wykazuje się podstawową wiedzą z zakresu udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej o charakterze wspierającym, kompensacyjnym, profilaktycznym i ratowniczym wobec osób obciążonych niepożądanymi zjawiskami społecznymi. Omawia również alternatywny i autorski pomysł na udzielenie wsparcia osobom doświadczającym wybranej przez siebie dysfunkcjonalności.

NP2_U01 i NP2_U11: Student przyjmuje postawę refleksyjnego praktyka wobec dostrzeżonych przez siebie problemów społecznych. Projektuje własne programy wychowawczo-profilaktyczne skierowane do wszystkich podmiotów procesu kształcenia (uczniów – nauczycieli – rodziców) z zachowaniem tradycyjnych jak i alternatywnych metod współpracy.

NP2_U13 Student wykazuje się wiedzą teoretyczną i praktyczną z zakresu zdrowego stylu życia i bycia, a w razie konieczności udzielić może pierwszej pomocy przedmedycznej.

Kryteria oceniania

Pierwszym kryterium oceny jest aktywność własna studenta podczas konwersatoryjnego wykładu, oparta na dialogu z wykładowcą. Drugim kryterium jest złożenie końcowej pracy zaliczeniowej w postaci autorskiego programu wychowawczo-profilaktycznego, z wykorzystaniem wiedzy pozyskanej również z polecanej literatury. Ostatnim kryterium jest frekwencja na wykładach, uwzględniająca możliwość dwóch nieusprawiedliwionych nieobecności. Niespełnienie któregokolwiek z ww. kryterium stanowi brak podstawy do zaliczenia przedmiotu.

Literatura

1) K. Borzucka-Sitkiewicz, K. Kowalczewska-Grabowska (2013), Profilaktyka społeczna: aspekty teoretyczno-metodyczne. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Wolny dostęp: https://core.ac.uk/download/pdf/197752355.pdf
2) Z. B. Gaś, W. Poleszach (2017), Opracowujemy i ewaluujemy program wychowawczo-profilaktyczny szkoły. Warszawa: Ośrodek Rozwoju Edukacji. Wolny dostęp:
http://www.bc.ore.edu.pl/Content/900/Poleszak_Opracowujemy...program_wych_profilak_2017_B.+Gas.pdf
3) P. Stawiarska (2019), Kierunki współczesnej promocji zdrowia i prewencji zaburzeń. Profilaktyka XXI wieku zagrożenia i wyzwania teoria i praktyka, Warszawa: Dyfin
4) M. Paluch (2013), Autorski Podręcznik Metodyczny Dydaktyka Adekwatna - edukacja nieformalna TCW Wersja 1.0, Cieszyn: Transgraniczne Centrum Wolontariatu. Wolny dostęp:
https://www.cieszyn.pl/source/Projekty%20Unijne/13.Pdrecznik%20metodyczny%20TCW%20v2%20-%20wersja%20polska13..pdf

5) Cz. Kustra, M Fopka-Kowalczyk (2013), Profilaktyka społeczna i resocjalizacja w środowisku otwartym. Stare i nowe wyzwania dla społeczności lokalnych. Toruń: Wydawnictwo Edukacyjne.

6) J. Szymańska (2000), Programy profilaktyczne. Podstawy profesjonalnej psychoprofilaktyki. Warszawa: Centrum Metodyczne Pomocy Psychologiczno-Pedagogicznej MEN

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu WNP-PE-PSM-MGR w USOSweb