Historia filozofii WNHS-HS-HF
- https://brak (w cyklu 2025/26_Z)
- https://brak (w cyklu 2026/27_Z)
Przedmiot służy zapoznaniu studentek i studentów z podstawowymi koncepcjami filozoficznymi oraz sposobami formułowania i rozwiązywania problemów filozoficznych. Ukazuje filozofię jako dziedzinę wiedzy, która wywarła istotny wpływ na rozwój europejskiej kultury intelektualnej, nauki i refleksji nad człowiekiem.
Wykład prowadzony jest w ujęciu historyczno-problemowym, pozwalającym zrozumieć zarówno specyfikę poszczególnych stanowisk, jak i zachodzące między nimi związki. Szczególną uwagę poświęca się podstawowej terminologii filozoficznej, rozpoznawaniu pytań i argumentów oraz odróżnianiu konkurencyjnych sposobów wyjaśniania rzeczywistości.
Po ukończeniu przedmiotu studentka lub student potrafi scharakteryzować wybrane stanowiska filozoficzne, wyjaśnić najważniejsze pojęcia, wskazać podstawowe zależności między koncepcjami oraz rozpoznać znaczenie refleksji filozoficznej dla rozumienia zjawisk kulturowych. Zdobyta wiedza stanowi podstawę do dalszego studiowania dyscyplin humanistycznych, ze szczególnym uwzględnieniem historii sztuki.
|
W cyklu 2025/26_Z:
Przedmiot wprowadza w wielowiekową tradycję refleksji filozoficznej, ukazując ją jako fundament europejskiej kultury intelektualnej i źródło współczesnych pojęć naukowych, etycznych i estetycznych. Wykład śledzi proces kształtowania się podstawowych sposobów myślenia o rzeczywistości, człowieku i poznaniu – od mitologiczno-racjonalnych prób wyjaśnienia świata w starożytnej Grecji, przez rozwój scholastyki i myśli chrześcijańskiej, aż po filozofię nowoczesną i współczesne spory o sens rozumu, języka i wolności. Zajęcia prowadzone są w perspektywie historyczno-problemowej: obok prezentacji głównych nurtów i postaci analizowane są ich wzajemne oddziaływania, kontynuacje oraz zerwania tradycji. Uczestnik kursu poznaje różne modele filozofowania. Szczególny nacisk położony jest na rozumienie filozofii jako żywego dialogu między przeszłością a teraźniejszością. Studenci uczą się dostrzegać, w jaki sposób dawne pytania o byt, poznanie, wartości czy wspólnotę powracają w nowych kontekstach – w etyce, nauce, kulturze i technice. Zajęcia kształcą zdolność interpretacji tekstów źródłowych, formułowania argumentów, a także krytycznego myślenia o współczesnym świecie i miejscu człowieka w zmieniającej się rzeczywistości. W rezultacie student zdobywa narzędzia nie tylko do zrozumienia dziejów filozofii, lecz także do samodzielnego stosowania jej kategorii w refleksji nad problemami własnej dyscypliny i życia społecznego. Wykład ma charakter formacyjny: rozwija intelektualną wrażliwość, zdolność dialogu i świadomość odpowiedzialności za sens słowa, czynu i poznania. |
W cyklu 2026/27_Z:
|
Dyscyplina naukowa, do której odnoszą się efekty uczenia się
E-Learning
W cyklu 2020/21_Z: E-Learning (pełny kurs) z podziałem na grupy | W cyklu 2021/22_Z: E-Learning (pełny kurs) | W cyklu 2022/23_Z: E-Learning (pełny kurs) | W cyklu 2023/24_Z: E-Learning (pełny kurs) | W cyklu 2024/25_Z: E-Learning (pełny kurs) |
Grupa przedmiotów ogólnouczenianych
Koordynatorzy przedmiotu
Opis nakładu pracy studenta w ECTS
W cyklu 2021/22_Z: Liczba ECTS: 2, w tym:
Zajęcia wymagające bezpośredniego udziału
nauczyciela akademickiego
Liczba punktów ECTS: 1
Łączna liczba godzin: 31
- udział w wykładach: 30
- udział w konsultacjach: 1
Praca własna studenta
Liczba punktów ECTS: 1
Łączna liczba godzin: 30
- praca własna z literaturą: 15
- przygotowanie do egzaminu: 15 | W cyklu 2022/23_Z: Liczba ECTS: 2, w tym:
Zajęcia wymagające bezpośredniego udziału
nauczyciela akademickiego
Liczba punktów ECTS: 1
Łączna liczba godzin: 31
- udział w wykładach: 30
- udział w konsultacjach: 1
Praca własna studenta
Liczba punktów ECTS: 1
Łączna liczba godzin: 30
- praca własna z literaturą: 15
- przygotowanie do egzaminu: 15 | W cyklu 2023/24_Z: Liczba ECTS: 2, w tym:
Zajęcia wymagające bezpośredniego udziału
nauczyciela akademickiego, liczba godzin: 30 (udział w wykładach)
Praca własna studenta
Liczba punktów ECTS: 1
Łączna liczba godzin - 30 w tym:
- praca własna z literaturą: 15
- przygotowanie do egzaminu: 15 | W cyklu 2024/25_Z: Liczba ECTS: 2, w tym:
Zajęcia wymagające bezpośredniego udziału
nauczyciela akademickiego, liczba godzin: 30 (udział w wykładach)
Praca własna studenta
Liczba punktów ECTS: 1
Łączna liczba godzin - 30 w tym:
- praca własna z literaturą: 15
- przygotowanie do egzaminu: 15 | W cyklu 2025/26_Z: Udział w wykładach 30 h
Lektura literatury 15 h
Przygotowanie do testu końcowego 15 h
Łączny nakład pracy studenta 60 h
Punkty 2 ECTS
Podstawą oceny jest wiedza studentki / studenta. Przy czym obecność na zajęciach jest integralną częścią procesu dydaktycznego i traktowana jest jako obowiązkowa do jego zliczenia.
Dopuszcza się maksymalnie dwie nieobecności w semestrze, które nie wymagają usprawiedliwienia.
W przypadku przekroczenia tego limitu studentka/student ma odjęte po 5 punktów za każdą nieusprawiedliwioną nieobecność (powyżej limitu np. 3 nieobecności -5 pkt, 4 -10 pkt itd.). | W cyklu 2026/27_Z: Udział w wykładach: 30 godzin.
Samodzielna lektura literatury obowiązkowej: 15 godzin.
Przygotowanie do egzaminu końcowego: 15 godzin.
Łączny nakład pracy studentki lub studenta: 60 godzin.
Liczba punktów ECTS: 2. |
Poziom przedmiotu
Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się
Typ przedmiotu
Wymagania wstępne
Efekty uczenia się
W1 (HS1_W05)
Studentka lub student zna główne nurty i koncepcje filozoficzne od starożytności po współczesność, rozumie podstawowe pojęcia i problemy filozoficzne oraz dostrzega związki między wybranymi stanowiskami i tradycjami myślowymi.
W2 (HS1_W01)
Studentka lub student zna podstawowe zagadnienia i metody refleksji filozoficznej, rozumie jej znaczenie dla rozwoju kultury europejskiej oraz dostrzega związki filozofii z innymi naukami humanistycznymi, w szczególności historią sztuki.
Kryteria oceniania
Podstawą zaliczenia przedmiotu jest egzamin pisemny, sprawdzający osiągnięcie przedmiotowych efektów uczenia się W1 i W2.
Ocenie podlegają:
- znajomość najważniejszych nurtów, koncepcji i postaci filozoficznych;
- poprawność rozumienia i wyjaśniania podstawowej terminologii filozoficznej;
- znajomość założeń wybranych stanowisk filozoficznych;
- rozpoznawanie podstawowych zależności i różnic między koncepcjami;
- umiejętność przedstawienia zagadnienia filozoficznego w sposób logiczny, - uporządkowany i poprawny merytorycznie;
- rozumienie znaczenia filozofii dla rozwoju kultury europejskiej oraz jej związków z innymi naukami humanistycznymi.
Warunki dopuszczenia do egzaminu: do egzaminu mogą przystąpić studentki i studenci uprawnieni do zaliczania przedmiotu w danym cyklu dydaktycznym, zgodnie z Regulaminem studiów UKSW. Nie przewiduje się dodatkowego kolokwium, pracy pisemnej ani innych odrębnych zadań stanowiących warunek dopuszczenia do egzaminu.
Szczegółową punktację oraz algorytm ustalania oceny określono w sekcji „Kryteria oceny końcowej”.
Literatura
|
W cyklu 2025/26_Z:
Literatura obowiązkowa Otfried Höffe, „Mała historia filozofii”, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, różne wydania. Literatura uzupełniająca Cykl wykładów dostępny on-line Starożytność Pierre Hadot, „Czym jest filozofia starożytna?”, przeł. Piotr Domański, Warszawa: Aletheia, 2000. Anthony Kenny, „Ancient Philosophy”, Oxford: Oxford University Press, 2004. Giovanni Reale, „Historia filozofii starożytnej”, t. 1–5, Lublin: RW KUL, 1993–2002. Średniowiecze i renesans Anthony Kenny, „Medieval Philosophy”, Oxford: Oxford University Press, 2005. Ernst Cassirer, „Indywiduum i kosmos w filozofii renesansu”, przeł. Bogdan Baran, Warszawa: Aletheia, 2000. Kurt Flasch, „Filozofia i chrześcijaństwo. Siedemset lat poszukiwań prawdy”, przeł. Piotr Augustyniak, Kraków: Znak, 2015. Nowożytność (XVII–XVIII wiek) Roger Scruton, „A Short History of Modern Philosophy: From Descartes to Wittgenstein”, London: Routledge, 2002. Steven Nadler, „The Best of All Possible Worlds: A Story of Philosophers, God, and Evil”, Princeton: Princeton University Press, 2008. XIX wiek Charles Taylor, „Hegel”, Cambridge: Cambridge University Press, 1975 (wyd. nowsze 2015). Andrzej Leder, „Nieświadomość jako pustka. Wstęp do filozofii współczesnej”, Warszawa: PWN, 2013. Leszek Kołakowski, „Hegel, marksizm i jego następstwa”, Kraków: Znak, 2019 (wyd. rozszerzone). XX wiek Tadeusz Gadacz, „Historia filozofii XX wieku: nurty”, t. 1–2, Warszawa: Znak, 2009. Julian Young, „The Philosophy of Tragedy: From Plato to Žižek”, Cambridge: Cambridge University Press, 2013. Simon Critchley, „Continental Philosophy: A Very Short Introduction”, Oxford: Oxford University Press, 2001. Thomas Baldwin (ed.), „The Cambridge History of Philosophy 1870–1945”, Cambridge: Cambridge University Press, 2003. Hans Sluga, „The Cambridge Companion to Wittgenstein”, Cambridge: Cambridge University Press, 2018. Filozofia współczesna i najnowsze nurty Scott Soames, „The World Philosophy Made: From Plato to the Digital Age”, Princeton: Princeton University Press, 2019. Byung-Chul Han, „Społeczeństwo zmęczenia”, przeł. Aleksandra Lipińska, Warszawa: PWN, 2015. Martha C. Nussbaum, „Nie dla zysku. Dlaczego demokracja potrzebuje humanistyki”, przeł. Łukasz Pawłowski, Warszawa: PWN, 2016. Markus Gabriel, „Dlaczego świat nie istnieje”, przeł. Maciej Czarnocki, Kraków: Copernicus Center Press, 2015. Slavoj Žižek, „Przewodnik po materializmie dialektycznym”, przeł. Jakub Majmurek, Warszawa: Krytyka Polityczna, 2014. Alain Badiou, „Etyka. Wykład o świadomości zła”, przeł. Paweł Mościcki, Warszawa: Sic!, 2003. Quentin Meillassoux, „Po skończoności. Esej o konieczności przygodności”, przeł. Michał Kozłowski, Warszawa: Fundacja Nowej Kultury Bęc Zmiana, 2015. |
W cyklu 2026/27_Z:
|
Uwagi
|
W cyklu 2025/26_Z:
Brak |
Więcej informacji
Więcej informacji o poziomie przedmiotu, roku studiów (i/lub semestrze) w którym się odbywa, o rodzaju i liczbie godzin zajęć - szukaj w planach studiów odpowiednich programów. Ten przedmiot jest związany z programami:
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: